Ki Mat Khubor
Khubor Jylla
Editorial
Ki Sports
Train Timmings
Flight Information
Archives
Kyrshan ka Narpuh ia ka karkhana HCCL, pyrshah ka JACJH

Khubor Dongmusa
JOWAI : Ka synjuk ki Sengbhalang hapoh ka lama ba la tip kum ka Joint Action Committee of Jaintia Hills (JACJH) ka la shim khia jur ia ka jingwantuid ki karkhana dewbilat hapoh kane ka distrik, kiba kynthup ia ka Meghalaya Cement Limited (MCL), ka Adhunik Cement Limited (ACL) bad ka Cement Manufacturing Company Limited (CMCL) kaba la pynjakhlia ia ka lyer bad ki um ki wah ha kylleng kane ka thain. Ka JAC ka la ieng pyrshah ia ka Elaka Narpuh kaba la pdiang sngewbha ia ka jingwan seng kam karkhana dewbilat pat sa ka Hills Cement Company Limited (HCCL) kaba don ia ka thong ban pynmih dewbilat haduh 3000 ton u dewbilat ha ka shi sngi.
Ha ka Public Hearing lane ka jingialang ban kyrshan ne kyntait ia katei ka jingthmu, ki riew rangbah ka thain Narpuh, ki Seng-bhalang ba kynthup ia ka JSU, KSU Khliehriat , ka JYF ka Lumshnong Student Association, ka Jaintia People Welfare Organisation, Seng ki Nongbylla, Seng kid raibar trok, ki trai trok bad kiwei ki la pynpaw ia la ki jong ki jing sngew halor ka jingthmu jong ka karkhana dewbilat HCCL ban pynmih dewbilat haduh 3000 ton haman la ka sngi bad ia ka jingpynmih ia ka bor ding ilektrik na u dewiong haduh 10 MW.
Ka jingpyrshah jong ka JACJH ka long namar kiwei pat ki karkhana kiba la trei kam ha kane ka distrik ki la pynjaboh ia ki wah, ki umdih bad buh ha ka jingma ia ka mariang na ka daw ba kitei ki karkhana ki la trei torti, bad kane kan buh ha ka jingma ia kane ka thain. Ki Sengbhalang kiba la kren iasaid jur ban iada ia ka mariang ki kynthup ia ka Jaintia Forum for Bio-Diversity and Cultural Heritage, ka Hynniewtrep National Youth Front bad ka Lum-shnong Students Association.
Ha ki jingiakren kiba bun kiba la ia shim bynta ki la mynjur ban pdiang sngewbha ia ka HCCL ba kan pyntrei kam hok ia baroh ki jingkular kynthup kaba thungkam da 60 na ka 100 ia ki trai shnong, 40 na ka 100 ia ki bar jylla bad kiwei de. Ka kompeni ka la kular ruh ia bun ki skim ia ki skul, ki Balang, ki Shnong, ki Samla Pule, kam bylla ia ki trai shnong bad kiwei.
Ia ka jingialang la pyniaid da ka Meghalaya State Pollution Control Board Shillong hapoh ka jingialam u enjiniar u Bah D. Hooro.

Khot rally ka JYF la 27 tarik
Ka Jaintia Youth Federation East Jaintia Hills (JYF- EJH) ka la bitar jur ia ki kam bymman bad ba pohjait u Fulmoon Dhar, u Khraw-boklang Marbaniang bad u Micky Chester Suchiang kiba ot im im peit peit na u pdot ha kaba pyniap triem ia 2 n gut ki kynthei ha Mawpdang, jan Tynring, thain New Shillong ha ka taiew kaba la dep. Kane ka kam pohjait ki dakaid b an pyniap dusmon ia ka longkmie ka Kong Jubiliancy K Mawlong bad ia ka samla pule ka Wanlangki Papang ka la pyntriem bad ktah jur ia ki jingmut jingpyrkhat jong ki paidbah , khamtam eh ki kynthei kiba tlot ka bor pyrkhat. Ka JYF-EJH kan pynlong ia ka rally ha ka 27 tarik mynta u bnai ha Jowai bad la khot lang ia baroh kynthup ia ki Sengbhalang baroh.
Ha kawei pat ka khubor ka JYF-EJH ka la maham jur ia ki poi ei ki khar bangla ba bylla tih dewiong ha ka shnong Sakhain Nein, thain Khliehriat ba ki la nud ban pyntriem dang shen ia ki trai shnong da kaba pyniap dusmon ia u ma Milansing Pala bad pynmyn saw ia lai ngut ki rangbah ka shnong. Kum kane ka la jia ruh ha u snem 2005 ha kaba ki la pyniap dusmon ia u Bah Kmenlang Sympli na kajuh kane ka shnong. Ka JYF ka la adong pyrkhing bha ia ki malik dewiong ba kum kane kam dei ban dang jia shuh ne ba kin kit khlieh hi lada jia ei ei hadien.
Ki khubor jingpyn rem jur halor kitei ki jingjia ki la tuid na kylleng sawdong, kynthup ia ka Meghalaya Humanity Service Organi-sation (MHSO), ka Seng Samla Katholik, ka Dorbar Shnong Mawpdang, ki Sengbhalang West Khasi Hills, ka VDP Laitkor, FKJGP, HNYF, KSU, JSU bad bun kiwei pat.

Pyllait khaw bam sngi ha ki LP, UP
U Deputy Commissioner (Supply) ka distrik Jaintia Hills u la pyllait ia u khaw bamja sngi (Midday Meal) jong u Nailar (August) 2008 ia baroh ki skul Lower Primary (LP) bad Upper Primary (UP) kiba dei ioh ia kane ka skim. Ka jingpynmang ka long 1.91 kilo marwei ia ki khynnah skul LP bad 5.32 kilo marwei ia kiba pule ha ki skul UP.
Ia une u khaw ioh na kito ki dukan sam khaw rashon ba la aibor kyrpang bad ym donkam siewdor ei ei. Ka jingsam ia une u khaw kan long hapdeng ka 15 tarik haduh ka 30 tarik mynta u bnai.

La shon phainal ia ki Electoral Roll
Ia ka lis ki kyrteng ba don ha ka Electoral Roll kaba thymmai jong ka konsti-twensi Nartiang, Jowai, Raliang bad ka Mowkaiaw la dep ban shon kopi. Kiba kwah ban pynthikna ia la ki kyrteng ki lah ban leit pyn shisha hi da lade ha kine ki ophis harum ba la aipor kyrpang tang shi taiew, kata naduh ka 15 tarik mynta u bnai. Ki kyrteng ki ophis ki kynthup ia ka ophis u BDO Thadlaskein, Laskein bad ka ophis u DC Jowai ha ki por long ophis.

Ki jingjia ha ka taiew

Sospon ia ki nonghikai: JYF, phah tohkit Kong Ampareen
Tip yn ong ka kam ki ksuid ne ka kam ki briew? kren iamrem kito kiba sngewkhia jur ia ki kam tyrut kiba pyntriem bad ktah jur ia ki jingmut jingpyrkhat jong kiba lui lui bad kiba dang lung ha ki rta. Hapdeng ki jingshah pyniap triem jong 2 ngut ki kynthei ha Mawpdang, thain Mawdiang - diang bad sa 3 ngut shi khun ha Mawkriah, lynti Mawngap ha ki riew kjit snam hapoh ki ar taiew, la mih sa kawei pat ka jingshah leh sang jong 5 ngut ki khynnah skul ha Sohkha, bad kata ruh ha 2 ngut ki nonghikai, skul sorkar ha Sohkha, kiba la law lyngkhuit ia kitei ki khynnah. I Kong Ampareen Lyngdoh, Parliamentary Secretary ka jylla ba khmih ia ki kam pule dangle, mar ia ioh jingtip ia kaei kaba la jia i la ong : “Ka jingjia kaba ym lah mutdur bad ka dei beit ka kam sang (child abuse)..,” bad i la hukum bak bak ia ka DI Amlarem ban tohkit bad ai ripot hapoh shi taiew. Kumjuh ruh, ka Jaintia Youth Federation Women’s Wing (JYF-WW) ka la dawa ban sospon noh mardor ia arngut ki nonghikai ha ka skul Sohkha Goverment Secondary, War Jaintia.Na ka liang ka JSU ruh ka la leit jurip bad maham jur ba kum kane kam dei shuh ban jia. Hadien, la pynlong ki jingia kren iasuk ia baroh ar ki mamla.

Pyntip khalai nusib ka MBSG
Ka Meghalaya Bharat Scouts and Guides, Shillong ka la pyntip ba ia ki jingpynkhalai nusib la dep pynlong ha ka 12 tarik mynta u bnai. Kiba la pom ki long i Cherine Kharsati (No.1665), Kishon Boro (No.13490), Lambert Laloo (No.6896) bad Kanshai Basiwai (No.16145). Ia ki buskit yn ap tang hapoh shi bnai naduh katei ka tarik, ong ka khubor na i Kong A. Swer, State Secretary.

Ioh skim ki MLA T.1.80 klur
Ka sorkar jylla ka la pyllait ia ka skim lyngba ka tnad Parliamentary Affairs kaba long baroh T.1.80 klur ia ki 60 ngut ki MLA, ba la mang mar T.3 lak marwei khnang ba ki lah ban ai jingiarap ia ki paidbah kiba donkam jingiarap kyrkieh haba ki pang , thied dawai, bai skul bad kiwei. Ka ju long ka rukom mar ia jop, ki iing jong ki MLA ki shu dap lynter da ki briew kiba leit pan jingiarap bad kham bun kiba leit pan jingiarap pisa. Haba pynslem ka sorkar ban ai phon, ki MLA ki hap ban lut hi na lade. Kane ka pisa kaba ki ioh ka ka khyndiat than eh, ong ki katto katne ngut ki MLA.

Maham KSU ia ki bos Tyrsad
Ka KSU Tyrsad ka la sngewkhia jur ia ki jingeh jong ki khynnah skul na ka daw ba ki kali kamai kiba la ioh permit ban shakri ia ki paidbah ki la leh shiliang khmat ia ki khynnah skul. Ka KSU ka la kyntu jur ia ki bos kiba kamai sha kane ka thain, kynthup ia kiba iaid ha ka surok sha Mawsynram bad thain Pungkung ba ki dei ban sangeh bad kit ia ki khynnah skul. Lada tip ia kano kano ka bos kaba kyntait ban kit ia ki khynnah skul, ka seng kan leh tyngeh.

Ka kot halor ka ilekshon 2008
Ka sorkar jylla lyngba u Deputy Secretary ka tnad ilekshon ka jylla, Shillong ka la pyntip ba ia ka kot kaba phi ban ioh jingtip shaphang ka ilekshon MLA ba la dep pynlong ha une u snem 2008 ba la tip kum ka General Election 2008, la die paidbah ha ka dor T.50 shi kopi. Kiba kwah b an thied kopi ki lah ban ioh na ka ophis ki DC Election haman la ki distrik bad ki SDO Civil Khliehriat, Sohra, Mawkyrwat, Resubelpara bad Ampati.

RakheThomas Jones ka AMPSTA
Ka seng ki nonghikai skul Primary ha ka jylla ba la tip kum ka AMPSTA ka la rakhe pyndonburom ia ka lyngkhuh sngi iap u Kpa ki dak thoh Khasi, u Sahep Thomas Jones I ha ka 16 tarik mynta u bnai ha Soso Tham Auditorium Hall ha Shillong ha kaba baroh ki nonghikai ki la wan ia shim bynta . Ha ka sngi kaba bud, la pynlong ia ka jingai jinghikai kaba kyrpang ba la tip kum ka Resource Persons Training, ia kaba la wan mih khmat da ki nonghikai ba kynthup 12 ngut na ka APSTA, 4 ngut na ka Jaintia Hills bad 5 ngut na Garo Hills. Ki nonghikai ki ioh lut ia baroh ki bailut baisep (TA bad DA) ha ka por ba ki wan sha kitei ki jingialang.

Pulom ka kam ki mynder Langpih
Ka kam pyni bor ki mynder khar Nepali kiba sah shabar u pud ka Meghalaya ha ki thain Langpih, distrik West Khasi Hills da ka jingiatylli mlon ki Khasi ban ym aili ia ki jingnud khlem rain kitei ki mynder ban wan skud ia ki jaka rep jong ki trai shnong ha katei ka thain. Ki khlieh nongsynshar jong ki 14 tylli ki shnong katei ka thain ki la lum ia ki paidbah shnong ban pyndam lut noh ia baroh ki jingwan tih kharai ki mynder kiba thmu ban pynibor da kaba klun ei ia ki jaka rep ki Khasi. Lah ban pynkynmaw ba kham mynshuwa shi kynhun ki khar Nepali kiba shongwai ha ka khyndew jong kawei ka longkmie Khasi ki la nud ban kam ei ia ka jaka bad pharep pynbud nam ia ki pulit ka distrik Ri Bhoi.

Ki Khubor Phylla

Um ka snam jong u ‘riew khuid Gennaro
Da ki hajar ngut ki nongshong shnong ha Naples, Italy, ki la leit ban khmih da la ki jong ki khmat ia ka jingjia ba phylla ha kawei ka iingmane ha kane ka sorbah ha kaba ka snam jong u ‘riew khuid Gennaro (Saint Gennaro) ka la um biang. La ngeit ba ka snam jong une u riewkhuid ka ju um arsien shi snem ha ki 17 spah snem hadien ka jingiap jongu. Dang shen kane ka snam kaba la buh ha i tyndong bilor iba rit ka laum ha ka por 9.45 mynstep bad ia ine i bilor la pyni sha ki paidbah kiba ia ap shabar. Ki paidbah ki la pynlong ia ka jinglehkmen ban rakhe pyndonburom ia kane ka jingjia ba phylla. U Cardinal Crescenzio Sepe u la iathuh ba kane ka snam jong une u ‘riewkhuid ka deiu symbai jong ka jingkyrmen ia baroh. Ka khana pateng shaphang une u ‘riewkhuid ka iathuh , ba ha ka por ba u Gennaro u shah khrai khlieh ha ki roman ki bym ngeit blei ha ka snem 305 AD, ka kynthei na Naples ka la kjit da ka kynja jain ia ka snam jong u bad thep bha khop ha i bilor rit. Kata ka snam kaba la tyrkhong ne lang tylli ka ju um biang arsien haman ka snem - ha ka 19 tarik u Nailur, kaba dei ka sngi kynmaw burom ia une u ‘riew khuid bad ha sngi saitjain kaba nyngkong jong u Jymmang. Ia kane ka jingjia kaba phylla la shem nyngkong eh ha ka snem 1389, palat 1000 snem hadien ka jingiap jong u Gennaro. Ki Kritik ki ngeit ba ka jingum jong kane ka snam ka dei namar ba don ka kynja chemical ha i bilor ba thep ia ka bad kaba pynum ia ka snam lada kynroh ne king. Ki nong Naples ki ngeit ba ka nem sniew ka wan hap wan jia ha kane ka sor lad ym um ka snam jong une u ‘riew khuid. Haduh san sien kane ka sorbah ka la mad ia ka jingjia kaba sniew hadien ba ka snam kam shym la um, kynthup ia ka jingiap jong 3,000 ngut ki briew ha u jumai bad uba la jia ha u Naiwieng 1980.

 
 
NEWS OPTIONS ::
>> EMAIL THIS ARTICLE
>> PRINTER FORMAT
>> LETTER TO EDITOR
 

 

a
[Home] [The Sentinel] [Ajir Asom] [The Sentinel(Hindi)] [Samay Prabah] [Khubor Jylla] [Editorial] [Ki Sports] [Train Timmings] [Flight Information] [Classified]
[Cinema] [Archives] [Feedback] [About Us]
 
Copyright © 2001 Omega Printers and Publisher, Guwahati.